Một tấm pallet chạy tốt dưới sàn chưa chắc đặt lên kệ được. Chọn pallet cho kệ kho là bài toán riêng, vì khi lên kệ thì pallet chỉ được đỡ ở hai mép thay vì cả mặt đáy. Bài này nói rõ từng kiểu kệ cần pallet thế nào và đâu là chỗ hay sai.

Vì sao pallet cho kệ kho khác pallet để sàn

Đặt dưới sàn, toàn bộ mặt đáy pallet tì lên nền bê tông. Tải phân bố đều, nan dưới gần như không phải làm việc. Đặt lên kệ hai thanh ray, pallet biến thành một cây cầu: chỉ hai mép được đỡ, phần giữa treo lơ lửng, và toàn bộ trọng lượng hàng dồn vào khả năng chống võng của nan dưới cùng khung pallet.

Đây là lý do một lô pallet dùng nhiều năm dưới sàn không vấn đề gì, khi kho lắp kệ mới thì bắt đầu thấy võng và nứt. Bản thân pallet không đổi, chỉ là điều kiện làm việc đổi hẳn.

Hệ quả thực tế: khi đặt hàng, phải nói rõ pallet sẽ nằm trên kệ hay dưới sàn. Cùng một kích thước và cùng loại gỗ, xưởng sẽ tính số đà và độ dày nan khác nhau cho hai trường hợp.

Từng kiểu kệ cần pallet gì

Kệ selective hai thanh ray

Kiểu phổ biến nhất. Pallet gác cạnh dài lên hai thanh ray chạy song song. Yêu cầu: cạnh gác phải đủ dài để tì chắc lên cả hai ray, phần tì mỗi bên không được quá ngắn. Nan dưới nên chạy vuông góc với ray để truyền tải xuống đều.

Lỗi hay gặp là pallet hụt vài centimet so với khẩu độ kệ. Nhìn thì vẫn nằm được, nhưng phần tì quá ít, chỉ cần xe nâng đặt lệch là pallet rơi giữa hai ray.

Kệ drive-in

Xe nâng chạy hẳn vào trong lòng kệ, pallet gác lên hai thanh ray bên. Kiểu này đòi hỏi pallet rất đều nhau, vì xe đưa pallet vào sâu và không nhìn rõ. Pallet vênh hoặc lệch cỡ sẽ mắc kẹt ở giữa, và lấy ra rất phiền.

Kệ con lăn và kệ dòng chảy

Kiểu khó tính nhất. Pallet trượt trên hàng con lăn nhờ trọng lực, nên đáy phải phẳng và liền. Nan dưới hở là pallet sụt vào khe giữa hai con lăn rồi dừng. Với loại kệ này, quy cách đáy pallet phải xác nhận với cả bên lắp kệ lẫn xưởng đóng.

Kệ tay đỡ đơn giản

Pallet nằm trên mặt sàn tôn hoặc tấm lưới, được đỡ gần như toàn bộ đáy. Đây là kiểu dễ tính nhất, pallet một mặt cũng dùng được, chỉ cần đủ tải.

Xếp chồng trực tiếp trên sàn

Không phải kệ nhưng cùng nguyên lý: pallet tầng trên tì lên khối hàng tầng dưới. Lúc này đáy pallet phải phẳng đều, vì đáy lồi lõm làm cả chồng nghiêng dần.

Ba số đo cần lấy từ kệ

Khẩu độ giữa hai thanh ray. Đo mép trong tới mép trong. Cạnh pallet phải dài hơn số này đủ để tì chắc mỗi bên.

Bề rộng mặt thanh ray. Ray hẹp thì phần tì ít, pallet càng phải cứng. Ray rộng thì dễ thở hơn.

Khoảng hở giữa hai tầng. Số này quyết định tổng chiều cao được phép của cả pallet lẫn hàng. Nhiều kho tính thiếu phần tấm pallet ở đây rồi phải hạ số lớp hàng.

Gửi ba số này cho xưởng cùng khối lượng hàng dự kiến, thay vì chỉ gửi kích thước mặt pallet. Ba con số đó mới là thứ quyết định quy cách gỗ.

Bốn lỗi khiến pallet hỏng sớm trên kệ

1. Dùng pallet một mặt trên kệ hai ray. Không có nan dưới, tải dồn hết vào chân tì lên ray. Chân nứt trước, sau đó cả tấm võng.
2. Gác cạnh ngắn thay vì cạnh dài. Đặt xoay chiều làm nhịp cầu dài ra, độ võng tăng lên rất nhanh.
3. Để hàng chồm ra ngoài mép pallet. Phần chồm không được đỡ, kéo mép pallet xuống và làm nan trên cùng gãy trước.
4. Trộn pallet nhiều nguồn trên cùng một dãy kệ. Chiều cao chân khác nhau vài milimet là hàng đặt lên không bằng phẳng, và thủ kho khó biết tấm nào đang quá tải.

Nếu kho đã lắp kệ và đang gặp một trong bốn tình huống trên, cách xử lý thường không phải mua kệ mới mà là đặt lại một lô pallet đúng quy cách. Xưởng Hoàng Gia tại Hố Nai, Đồng Nai đóng pallet gỗ tràm theo khẩu độ kệ khách gửi.

Kiểm tra nhanh lô pallet đang dùng

Nếu kho đã có kệ và đã có pallet, ba phép kiểm sau làm trong mười phút và cho biết lô hiện tại có hợp hay không.

Đặt một tấm có tải lên kệ rồi nhìn từ cạnh bên. Nếu thấy phần giữa võng xuống rõ so với hai mép, tấm đó đang làm việc quá sức. Võng nhẹ khi có tải là bình thường, võng thấy được bằng mắt thì không.

Đo phần tì lên ray ở cả hai đầu. Hai bên phải bằng nhau và đủ dài. Một bên tì nhiều một bên tì ít nghĩa là khẩu độ kệ và cạnh pallet không khớp, chỉ cần đặt lệch một chút là rơi.

Lấy vài tấm ngẫu nhiên ra đo chiều cao chân. Lệch nhau vài milimet giữa các tấm là dấu hiệu lô trộn nhiều nguồn. Điều này không nguy hiểm ngay, nhưng làm thủ kho khó phân biệt tấm nào đang chịu tải quá mức.

Frequently Asked Questions

Pallet đặt lên kệ cần điều kiện gì?

Điều kiện quan trọng nhất là cạnh gác phải đủ dài để tì chắc lên cả hai thanh ray, không được hụt. Tiếp theo là đáy pallet phải phẳng để không bập bênh, và nan dưới phải đủ cứng vì khi trên kệ thì pallet chỉ được đỡ ở hai mép chứ không phải cả mặt sàn.

Pallet một mặt có đặt lên kệ được không?

Được với kệ có tay đỡ hoặc mặt sàn kín, nhưng không nên với kệ hai thanh ray. Pallet một mặt không có nan dưới nên toàn bộ tải dồn vào phần chân tì lên ray, dễ nứt chân và võng giữa tấm.

Vì sao pallet vừa sàn mà không vừa kệ?

Vì dưới sàn pallet được đỡ toàn bộ mặt đáy, còn trên kệ chỉ được đỡ ở hai mép. Một tấm pallet nan thưa để dưới sàn thì không sao, đặt lên kệ với hàng nặng là võng. Đây là lý do phải nói rõ pallet sẽ lên kệ khi đặt hàng.

Kệ con lăn dùng pallet nào?

Kệ con lăn cần pallet có đáy phẳng và liền, vì nan hở sẽ kẹt vào khe giữa các con lăn. Loại kệ này khó tính nhất trong các kiểu kệ, nên phải xác nhận quy cách đáy với cả bên lắp kệ lẫn xưởng đóng pallet.

Nên đặt pallet trước hay lắp kệ trước?

Nếu được chọn thì chốt quy cách pallet trước, rồi lắp kệ theo. Thực tế nhiều kho làm ngược lại vì kệ là hạng mục xây dựng. Khi đã lỡ lắp kệ rồi thì đo khoảng hở thật của kệ và đặt pallet theo con số đó.

Kích thước tấm pallet thì có chuẩn tham chiếu như Euro pallet của EPAL, còn điều kiện đặt lên kệ thì do bên lắp kệ đưa ra theo từng hệ thống.

Đọc thêm: chiều cao pallet tiêu chuẩn, wooden pallet load, pallet 1 mặt và 2 mặt khác nhau thế nào.